Ako je šta lako prepoznati u medijma to je govor mržnje, međutim u Zakonu nema jasne definecije ovakvog vida verbalnog nasilja što govori o tome koliko se u Crnoj Gori “iskreno” borimo protiv nečega što je postala svakodnevnica i oblik nasilja koji je u region već počeo da ondnosi živote mladih ljudi.
Koliko je Crna Gora polarizovano društvo najbolje govore izlivi mržnje i bijesa na društvenim mrežama tokom lokalnih izbora. Neko bi rekao da su lokalni izbori protekli mirno i bez incidenata, ali nije tako. Akteri političke utakmice, pristalice koje su su se jasno deklarisale kao osobe koje podržavaju neku od punuđenih političkih opcija bili su izloženi brutalnom linču na društvenim mrežama.
Hajde da kažemo da su lokalni prortali koliko toliko uspjevali da uklanjaju komentare na facebooku, koji su bili sve samo ne komentar i koji su stizali sa, uglavnom, lažnih profila, tviter i instragam nalozi su bili više nego brutalni. Bez kontrole, često orkestrirani pokazali su ono što sociolozi, politički analitičari, eksperti svih oblasti uporno ne žele na kažu. Značajan broj pokretača govora mržnje na društvenim mrežama upravo dolazi iz tog društvenog miljea. Naručioci su uglavnom političari, koje opet plaća određena intersna sfera. Dio obrazovanih ljudi, koje nikako ne smijemo nazvati intelektualcima, tako zarađuje novac, oni koji putem društvenih mreža šire govor mrženje plaćeni su od političkih intersnih sfera, a poltičari od tajkuna koji kroz politiku šire svoj uticaj na društvene prilike u državi.
Konzumenti govora mrženje su manje obrazovani ljudi koji govor mržnje iz imaginarnog šire u stavran prostor dokazujući se onima, za koje misle da su im obezbjedili, ili treba da im obezbjede, egzistenciju.
Teoretičari medija, političari, moderatori javnih tribina trude se da što oštrije osude govor mrženje u medijima, ali ne opet ne žele da kažu pravu istinu da su tvorci govora mrženje i među njima. Teško da neko ko nije uticajan može da prenese informaciju u medije koja u stavri nije informacija već klasičan govor mržnje. Najčešće se to radi kroz skrivenu formu. Prvo se pokrene kampanja na društvenim mrežama, a onda, pod plaštom “osude” tog govora prense se nešto sa društvenih mreža i na dnu teksta se pojave oni koji to osuđuju…..Podlo i providno.
Uprkos činjenici da Zakon o medijima, usvojen prije dvije godine, dok novi čeka u fioci, predviđa novčane sankcije za objavljivanje na internetu sadržaja kojima se širi mržnja i podstiče na nasilje, uključujući i nacionalni šovinizam, govor mržnje, mizoginiju, svejdoci smo da su svakim danom te pojave u porastu.
Makar nama nije poznato, da je neki portal ili profil na društvenim mrežama kažnjen po tom osnovu.
Zakon o medijima Crne Gore obavezuje portale da uklone komentare kojima se krše prava bez odlaganja, najkasnije u roku od 60 minuta od saznanja ili prijave. U protivnom, kazna za medije je od 1.000 do 8000 eura.
Autori komentara podliježu i krivičnom gonjenju.
Kodeks novinara obavezuje medije da definišu interna pravila vezano za komentare trećih osoba, kao i da administrator moderira komentare po tim pravilima.
Zakon o javnom redu i miru i Zakon o zabrani diskriminacije zabranjuje vrijeđanje po osnovu bilo kog ličnog svojstva na javnom mjestu, a to uključuje elektronske komunikacijske mreže.
I u Istanbulskoj konvenciji koju je Crna Gora ratifikovala 2013. godine predviđa se obaveza države da preduzima potrebne mjere kako bi osigurali da bilo koji oblik verbalnog, neverbalnog ili fizičkog ponašanja bude krivično ili zakonski sankcionisan.
Ono što je interesantno u Zakonu nije jasno definisano šta je to govor mrženje, ali može se reći da “predstavlja svako javno izražavanje koje promoviše, podstiče, širi pa čak i opravdava mržnju i neprijateljstvo prema bilo kojoj društvenoj grupi, stvarajući okruženje pogodno za različite oblike diskriminacije”– Tijana Tatić, advokat (BiH)
