NVO Mreža Sjevera- Stećci treba da se vrate odakle su odnešeni

Ragovanje Mreže NVO Sjevera na izjave direktora Narodnog  muzeja  Pavla Pejovića povodom odnošenja stećaka  iz sela u okolini Pljevalja 2012 godine na Cetinje, gdje se i danas  nalaze u dvorištu Biljarde

U priču direktora Narodnog muzeja Crne Gore, vajara Pavla Pejovića, ne bi povjerovala ni ona djeca koja još uvijek misle da deda mraz postoji, jer je toliko neuvjerljiva da vrijeđa zdrav razum i inteligenciju svakog pismenog građanina ove zemlje. Vajar Pejović je u svom reagovanju iznio veliki broj netačnih i nelogičnih činjenica, da prosto ne znamo odakle bi počneli.

Kao prvo, pozvamo  Opštinu Pljevlja da se izjasni o ovom događaju, da javnosti i građanima Crne Gore jasno saopšti, da li je i na koji je način učestvovala u krađi stećaka. Da saopšti da li je tačna tvrdnja Pavla Pejovića da je Opština Pljevlja dala saglasnost za ovaj sramni čin, kao i da li je tačna tvrdnja Pejovića da je Opština obezbijedila kamione i dizalice da ukradene stećke, od kojih su se neki nalazili u još uvijek aktivnim seoskim grobljima, odnesu u dvorište cetinjske Biljarde?

Ovom prilikom pozivamo ministra kulture da se izjasni po ovom pitanju, jer njegova ćutnja ne ukazuje ni na šta drugo osim da i on sam podržava ovakvo ponašanje i ovakvu do sada nezabilježenu pljačku izuzetno vrijednog kulturnog nasleđa.

Ipak su dirljive tvrdnje  Pejovića, koji se pita, ko će doći na prvobitni lokalitet na kome su se nalazili stećci da ih vidi, da su stećci veoma znameniti i muzeju bitni, a da mi oko njih ne vodimo računa, te da u dvorište Biljarde dodje godišnje 150 000 turista da vidi te stećke?!  Ako je to zaista tako, a nije, zašto onda niste na tim stećcima istakli da su isti uzeti i da potiču sa lokaliteta naše opštine, nego se prećutno predstavljaju kao da su vjekovima bili tu – na Cetinju?  Po tvrdnjama Pejovića ispade da Cetinje svakoga dana u godini prosječno posjeti preko 500 turista?! Zar to nije krajnje cinično i zlonamjerno i zašto se kitite tudjim perjem?

Gospodine Pejoviću, izgleda da je malo bilo dosadašnjeg privrednog pustošenja i pljačkanja pljevaljskog kraja, sada ste došli da pljačkate i grobove, nemate obraza pa ni mrtvi od Vas ne mogu mirno da počivaju. Zbog takvih ljudi i nema šanse da neko dodje u ove krajeve i vidi taj značajni i jedinstveni trag istrorije.

Ovuda, kroz naše krajeve, su prolazile vojske i vojske, i to mnoge zloglasne, i ubijali su, žive ljude nabijali na kolac, zlostavljali… nikome od njih, a bilo ih je mnogo, nikada nije palo na pamet kao vama, da skrnavi grobove i odnosi nadgobne ploče i kamenje. Ovo je do sada najbrutalnija pljačka kulturnog blaga i istorijskih spomenika, ali treba i znati da će ove pljačkaše stići prokletstvo, kao što je stiglo i one koji su nekada pljačkali egipatske piramide i  grobnice.

Kako bi bilo da mi sad dođemo po svoje da sve vratimo na njihovu stvarnu lokaciju, kad je već sve, izvršeno na nelegalan način? A daa.. bili bi vjerovatno uhapšeni, nije lako za pretpostaviti. A razlog zbog čega bi bili uhapšeni i pokrenuta krivična prijava bila bi da hoćemo da uzmemo ono što je naše i pravimo prekršaj, a vi kad ste to naše odnijeli na svoju teritoriju, uradili ste to tako drsko, da nismo ni stigli da reagujemo.

Pozivamo državne organe, prvenstveno Ministarstvo kulture da naloži upravi Narodniog muzeja Crne Gore, vraćanje stećaka iz dvorišta cetinjske Biljarde na lokacije sa kojih su odneseni.   Ako u skorije vrijeme ne vrate neoštećene stećke na njihovu stvarnu lokaciju bićemo primorani da pokrenemo tužbe protiv svih učesnika u ovom kriminalnom činu, a o svemu ovom obavijstićemo diplomatska predstavništva,Ambasade, Evropsku komisiju u Crnoj Gori i druge medjunarodne institucije.

Podsjećanja radi, Narodni muzej Crne Gore je 25. septembra  2012 godine iz sela u okolini Pljevalja odnio stećke, nakon upada sa dizalicom i kamionom, i sa seoskog groblja odnio navedene stećke, koji su odnešeni na Cetinje i izloženi u dvorištu Biljarde. Ukradeno je ukupno pet stećaka, od čega po dva iz sela Mataruga i Marine šume, a jedan iz Potkrajaca.

MREŽA NVO SJEVERA