Krvicu za zagađenje iz TE Pljevlja prebacuju na građane

Ovih dana zagadjenje vazduha u Pljevljima obara sve rekorde po zagadjenosti i kolicini labdecih cestica PM 10 u vazduhu, kaže se u saopštenju NVO „Ekološko društvo Breznica“

U saopštenju se dalje navodi da su izmjerene koncentracije praskastih materija 23. novembra bile 250 miligrama po centimetru kubnom (mg/cm3) da bi se u večernjim satima, tacnije u 21 čas popele na 300 mg/cm3. dana 24. novembra u 3 sata ujutru koncentracija ovih opasnih mateija u vazduhu iznosila je 383,2 mg/cm3, sto je 700 procenata iznad MDK, da bi 24. 11. 2014, u 18 casova, ta koncentracija iznosila 240 mg/m3(!)
-Niko nije nasao za potrebu da gradjane Pljevalja obavijesti i upozori, da je zagadjenje enorno povecano i da postoji opsanost ozbiljnog narusavanje njighovog zdravlja. Famozni plan kvaliteta vazduha za opstinu Pljevljima koje je donijelo Ministarstvo Odrzivog razvoja i Turizma u februaru 2013 je mrtvo slovo na papiru jer od njegovog donosenja do danas ni jedna mjera iz tog dokumenta nije realizovana, U tom dokumentu izmedju osatlog stoji:
“Na osnovu Zakona o zaštiti vazduha („Sl. List CG”, broj 25/10) član 21, u zonama gdje koncentracije zagađujućih materija prelaze bilo koju uspostavljenu graničnu ili ciljnu vrijednost, uzimajući u obzir granice tolerancije ukoliko su propisane, Ministarstvo, u saradnji sa Agencijom i organima lokalne uprave na čijoj se teritoriji zona nalazi, donosi plan kvaliteta vazduha, da bi se u što kraćem roku dostigle vrijednosti utvrđene Uredbom o utvrđivanju vrsta zagađujućih materija, graničnih vrijednosti i drugih standarda kvaliteta vazduha.
Sredstva za izradu i sprovođenje Plana obezbjeđuju se iz državnog budžeta i budžeta jedinica lokalne samouprave na čijoj se teritoriji zona nalazi. Ukoliko se Planom predviđaju i mjere za smanjivanje emisija iz stacionarnih izvora, te mjere je dužan da finansira i sprovodi zagađivač”.
Zasto se ne primjenjuju ove odredbe Zakona i donesenog dokumenta i zasto se i dalje tolerise probijanje graničnih vrijednosti i drugih standarda kvaliteta vazduha, pogotovo za emisije NOx, PM10, PM2.5 i SOx?

Zastita zdravlja stanovnistva Pljevalja bi trebao i moralo biti prioritet nad svim ostalim prioritetima i predstavljati mjeru u ostvarivanju ciljeva, u prvom redu preventivnog smanjenja broja oboljelih od najtezih bolesti, bez obzira na cijenu kostanja, jer bi trebalo i bilo logicno, da je zdravlje gradjana na prvom mjestu.

Ovakav neodgovoran odnos svih struktura vlasti, prema gradjanima Pljevalja predstavlja školski primjer bezobzirnosti i bahatosti na štetu cijele zajednice.

AkoVlada Crne Gore,Rudnik Uglja, Termoelektrana „Pljevlja“ lokalna zajednica, odnosno Opština Pljevlja nisu u stanju da krenu u nabavljanje i postavljanje savremenih tehnoloških rešanja, na primjer podsticanje koriscenja drugih vrsta grijanja u individualnim domacinstvima, zatim izgradnje sistema centralnog grijanja, sistema za odsumporavanje u TE Pljevlja i slicno, ako zagadjivace ne mogu prisiliti da svoje zagadjenje konacno svedu na zakonom propisan nivo, onda treba da to javno saopste javnosti i gradjanima.

Krivicu za ovakvo stanje i ovoliko zagadjenje ce zagadjivaci, prvenstveno TE Pljevlja, ponovo prebacivati na gradjane, na takozvana individualna lozista i gradske kotlarnice, dok ce za sebe i dalje tvrditi da su oni svoje zagadjenje vazduha sveli na EU standard od 50mg/cm3.
Pljevljacima je potpuno svejedno odakle potice ovoliko zagadjenje, ono sto je svakome jasno je to, da je stanje postalo alarmantno i vise nego zabrinjavajuce i zbog toga trazimo hitnu reakciju nadleznih i uvodjenje vanrednog stanja do resenja problema zagadjenja i prestanka opsanosti po zdravlje gradjana.
Smatrajući da se na ovaj način grubo krše prava građana i da se sa njihovim zdravljem neko godinama kocka, pritom nepotrebno troseci njihov novac na lijecenja po raznim zdravstvenim ustanovama, javno pozivamo nadležne da krenu u rešavanje ovih više tehničkih, nego birokratskih problema koji svima nama proizvodi indirektne i vrlo visoke troškove zbog nečijeg očiglednog nemara i bahatosti.

Konacno bi trebao neko da izracuna i obavijesti gradjane, koliko drzava Crna Gora trosi novca poreskih obaveznika na lijecenje svojih gradjana, zbog posledica koje su direktno uzrokovane neodgovornim radom zagadjivaca u Pljevljima, kaže se u saopštenju NVO „Ekološko društvo Breznica“

„Plan kvaliteta vazduha za opštinu Pljevlja“ mrtvo slovo na papiru

Da je dokument koji se zove „Plan kvaliteta vazduha za opštinu Pljevlja“ samo mrtvo slovo na papiru svi znaju, jer se ni stoti dio ovog plana ne primjenjuje u praksi. U komentaru „Plana kvaliteta vazduha za opštinu Pljevlja“ navodi se

-U kontekstu obaveza Crne Gore koje proističu iz procesa evropskih integracija treba takođe imati u vidu neophodnost prevazilaženja ovog problema prije pristupanja EU jer konsekvence nepoštovanja standarda propisanih Direktivom o čistijem vazduhu u Evropi (2008/50/EC) podrazumijevaju sudske procese pred Evropskim sudom i državne troškove koji prevazilaze visinu investicije potrebne za dugoročno rješavanje ovog pitanja.

Pljevljaci nemaju uvid u koncentraciju PM2,5 čestica

Zagađenje vazduha suspendovanim česticama (na engleskom jeziku particulate matter – PM) sastoji se od veoma malih čestica (partikula) u tečnom ili čvrstom agregatnom stanju.
Među njima su posebno značajne one koje mogu dospjeti do najdubljih delova pluća. Ove čestice imaju prečnik manji od 10 μm ili opisno rečeno, prečnik im je manji od 1/7 debljine ljudske dlake. Obično se ove čestice svrstavaju u tri kategorije: – manje od 0,1 μm i označavaju se kao PM0,1, a nazivaju se kao ultrafine suspendovane – manje od 10 μm i označavaju se kao PM10, a nazivaju se grube suspendovane čestice, i – manje od 2,5 μm i označavaju se kao PM2,5, a nazivaju se kao fine suspendovane čestice. Za razliku od PM 10 čestica Pljevljaci nemaju mogućnost da prate koncetraciju ovih čestica u vazduhu. PM 2,5 čestice su mnogo opasnije po od PM 10 čestica jer direktno se lijepe za bronhije.

PM čestice su označene kao jedne od glavih uzroka kardiovaskularnih i kancerogenih oboljenja