SAOPŠTENJE DOO LOKALNI PUTEVI PLJEVLJA
Ministarstva finansija Crne Gore na zahtjev Uprave prihoda i carina dalo je Mišljenje br.25-430/22-8010/1 od 09.05.2022.godine,u kojem tvrdi’ da „Sredstva koja su obezbijedjena u budžetu jedinice lokalne samouprave,transformisana privrednom društvu čiji je osnivač jedinica lokalne samouprave,a namijenjena za finansiranje komunalnih djelatnosti zajedničke komunalne potrošnje,od kojih se vrši nabavka proizvoda i usluga,odnosno pružaju usluge jedinici lokalne samouprave,podliježu obavezi plaćanja PDV”. Prije citiranog Mišljenja isto Ministarstvo,sa istim ili proširenim nazivom (Ministarstvo finansija i socijalnog staranja) ,kao nadlezni organ za praćenje primjene poreskih zakona i davanja mišljenja u vezi sa tom primjenom, imalo je u kontinuitetu drugačiji stav, a što je iskazivalo u tri data pisana mišljenja i to Mišljenje br.4-5059/1 od 24.04.2013.godine dato na zahtjev Opštine Pljevlja i DOO „Lokalni putevi“ Pljevlja, Mišljenje br.04-18915/2 od 28.11.2019.godine,dato na zahtjev Opštine Bijelo Polje i Misljenje br.03040/22-3017/1 od 4.02.2022.godine dato na zahtjev Zajednice opština Crne Gore,a na inicijativu Opštine Pljevlja i DOO „Lokalni putevi“ Pljevlja.U sva tri data mišljenja sadržaj je isti, pa citiramo zadnje dato Zajednici opština Crne Gore, gdje između ostalog stoji „Imajući u vidu da je održavanje i zaštita puteva zakonski ustanovljena obaveza (Zakon o putevima „Službeni list Crne Gore”,broj82/20),te da se sredstva za te namjene obezbjeđuju u budžetu jedinice lokalne samouprave, smatramo da ta sredstva imaju karakter subvencije i ista ne podliježu obavezi plaćanje PDV od strane Javnog preduzeća za održavanje izaštitu lokalnih puteva. Međutim kada javno preduzeće iz navedenih sredstava vrši nabavku proizvoda i usluga za potrebe održavanja lokalnih puteva te nabavke podliježu obavezi plaćanja PDV”.
Kako je najnovije dato Mišljenje u sredstvima informisanja svaćeno kao dosadašnji nezakoniti rad opština i privrednih drustava koje opštine osnivaju i čiju djelatnost finansiraju kao javnu djelatnost, usmjerenu u cilju izbjegavanja obračuna i plaćanja PDV-a, to podsjećamo sredstva informisanja i čitaoce i slušaoce, da punih 18.godina od dana primjene zakona o PDV-u ni jedna opština u Crnoj Gori nije plaćala PDV na transvere koje čini svojim privrednim društvima, kao što ne plaća ni Crna Gora svojim privrednim društvima.Opštine i privredni subjekti koje su opštine osnovale uporište za svoje ponašanje imaju u Zakonu o lokalnoj samoupravi, Zakonu o porezu na dodatu vrijednost i navedenim mišljenjima Ministarstva finansija. Takođe ni jedan kontrolni organ od poreske inspekcije, Državne revizorske ustanove i komercijalnih revizora, koje vrše nadzor najmanje jednom godišnje, nije za cijelo vrijeme utvrdio ni jednu nepravilost kod primjene Zakona o porezu na dodatu vrijednost. Najnovije Mišljenje Ministarstva finansija dato je u uslovima kada su na snazi isti propisi koji su važili i u vrijeme ranije datih mišljenja.U datom mišljenu i dalje nema poziva na propis i nije jasno iz kojeg propisa navedena obaveza proizilazi. Posebno nije jasno da li je obaveza obračuna i plaćanja PDV na transver novca ili na promet proizvoda i usluga koji potrošačka jedinica vrši sa transverisanim novce. Ranije data mišljenja su ove dvije situacije razlikovala, pa na transver novca nije obračunavan PDV, a na promet proizvoda i usluga od tog novca obračunavan je i plaćan PDV.
Ovdje će mo se osvrnuti samo na jednu javnu funkciju Izgradnju, rekonstrukciju, održavanje i zaštitu opštinskih puteva, sa osvrtom na propise i ponašanje Uprave prihoda i carina-područne jedinice Pljevlja.
Clanom 27.stav 1 tacka 2..Zakona o lokalnoj samoupravi (sl.list CG br.2/2018. 1 38/2021)(u daljem tekstu :Zakon)propisano je da: Opštine u skladu sa zakonom i drugim propisima:”Uredjuje i obezbjedjuje obavljanje poslova izgradnje,rekonstrukije,odrzavanja i zaštite opstinskih puteva”
Clanom 29.stav l.tacka 1 i 2.istog Zakona,propisano je da „Radi obezbjedjenja vrsenja poslova iz svoje nadleznosti opstina osniva :
1. organe lokalne uprave;
2.Ustanove,privredna društva i druge oblike organizovanja radi pruzanja javnih usluga (u daljem tekstu:j avne sluzbe)
Članom 13.stav 6.Zakona o PDV-u između ostalog propisano je da „Državni organi i organizacije i organi jedinice lokalne samouprave i druga javnopravna tijela u okviru vršenja djelatnosti po osnovu javnih funkcija ne smatraju se poreskim obveznicima, ako se u vezi tih djelatnosti naplaćuju porezi, takse,doprinosi i druge dažbine“.
Sekretarijat za stambeno komunalne poslove, saobraćaj i vode ,je organ jedinice lokalne samouprave Opštine Pljevlja ,osnovan shodno clanu
29.stav l.tacka 1 Zakona o lokalnoj samoupravi,koji je izmedju ostalog nadlezan za obavljanje javne funkcije uređenja i obezbjeđenja obavljanja poslova izgradnje, rekonstrukcije, održavanja i zaštite opštinskih puteva ,shodno clanu 27.stav 1. tačka 2.navedenog zakona,a koja djelatnost se shodno clanu 28 .stav l.tacka 2 i 3.istog zakona ,finansira iz lokalnih javnih prihoda, dakle poreza ,prireza,taksi i drugih dažbina koje čine prihod Opštine.
Kako je uređenje i obezbjeđene obavljanja poslova izgradnje, rekonstrukcije, odrzavanja i zaštite opstinskih puteva, nezamjenjiv uslov zivota i rada lokalnog stanovnistva, koja se nije mogla kvalitetno i ekonomično obezbijediti putem privatne inicijative ili na drugi način ,to je Opština Pljevlja,kao i sve opštine u Crnoj Gori, osnovala privredno društvo DOO „Lokalni putevi” Pljevljai,da vrši navedenu djelatnost kao javna služba, koja se u cjelosti finansira iz lokalnih prihoda,pa se shodno naprijed citiranom clanu 13.stav l.tacka 6.Zakona o PDV ne smatraju poreskim obveznikom za isporuku usluga u poreskim periodima i izvjestajima o izvršenim uslugama koji podnosi opštinskom Sekretarijatu.Ovakav stav od pocetka primjene Zakona o PDV 2003.godine imali su i drzavni organi i to: Ministarstvo finansija i Poreska uprava, sada Uprava prihoda i carina i ni jedno javno preduzece, sada DOO za javne puteve ,PDV na isporučene usluge u okviru navedene djelatnosti ,u opštinama u Crnoj Gori nije obracunavalo, niti je PDV na te usluge placan
Uprava prihoda i carina, Područna jedinica Pljevlja, u proteklih 18 godina tj.od dana primjene Zakona o PDV-u, svake godine vršila je inspekcijski nadzor i ni u jednom Zapisniku o izvršenom inspekcijskom nadzoru nije utvrdila nepravilnost kod obračuna PDV-a, do 03.11.2021.godine, kada je poreski inspektor Koćalo Predrag, dosa6o sa Nalogom za inspekcijski nadzor za period od 5 godina. Kada je upozoren da je zadnji inspekcijski nador završen u junu mjesecu 2021.godine, te daje nalog suprotan clanu 75.stav 2.Zakona o poreskoj administraciji, kojim je bilo propisano da:“lnspekcijski nadzor kod poreskog obveznika mora se nastaviti na poslednji period oporezivanja, obuhvacen predhodnim inspekcijskim nadzorom“.
No i pored upozorenja inspektor je donio rješenje kojim je naloz6io da mu se za period od zadnjih pet godina donesu u Područnu jedinicu sve izdate PDV fakture. Kako je račun privrednog društva bio blokiran vec šesti put u toku godine, te kako privredno društvo nije imala papira niti ga je imalo zašto kupiti, to je maltene cjelokupno knjigovodstvo preseljeno u Područnu jedinicu Pljevlja, gdje se i danas nalazi.Zapisnikom o izvršenom inspekcijskom nadzoru, na osnovu kojeg je sačinjen Zahtjev o pokretanju prekrsajnog postupka koji je okončan OSLOBOĐENJEM okrivljenih od odgovornosti, konstatovano je , da okrivljeni za izvršene isporuke usluga nijesu izdali fiskalne racčne već izvještaje o izvršenim radovima za 8,9 i 10 mjesec 2021.godinu, sa pozivom na Mišljenje Ministarstva finansija br.4-5059/1 od
24.04.2013.godine u kojem stoji da „Sredstva koja dobija poreski obveznik od Opšttine Pljevlja, na ime izvršenih usluga za odrzavanje lokalnih puteva u Opstini Pljevlja,imaju karakter namjenske subvencije i da isti ne podlijezu obavezi placanja PDV-a „Znači, okrivljeni nijesu izdavali fiskalizovani PDV racun za isporučene usluge odrz6avanja lokalnih puteva u opštini, zato što nijesu obveznici PDV-a za navedene usluge, dok Područna jedinica Pljevlja je jedina od svih osam Područnih jedinica Uprave prigoda i carina u Crnoj Gori koja hoće da prinudi DOO „Lokalne puteve” Pljevlja da izdaju PDV račun sa iskazanim PDV.I ako je navedenim Zapisnikom o izvršenom inspekcijskom nadzoru prvim za 18 godina primjene zakona o PDV konstatovana nepravilnost u poslovanju, poreski organ nije poreskim rešenjem izvršio obračun PDV za nadzorisane poreske periode i ako je to bio duzan da učini shodno clanu 91.Zakona o poreskoj administraciji, pa je tako onemogućio privredno društvo, da pravnu zaštitu ostvari u upravnom postupku pred Ministarstvom finansija po za6lbi i u upravnom sporu pred Upravnim odnosno Vrhovnim sudom Crne Gore. Poreski organ Pljevlja, blokadom poslovnog računa (6 puta u toku 2021.godine) ,ucijenio je Izvršnog direktora da moraju odustati od 5 izjavljenih žalbi ,protiv rješenja o prinudnoj naplati koja su nezakonito donesena, te podnošenjem dvije krivicne prijave i Zahtjeva za pokretanje prekršajnog postupka, natjera DOO „Lokalni putevi Plljevlja da izdaju fiskalizovani PDV račun na svoju i na štetu Opštine Pljevlja.Naime, da je Izvršni direktor kao odgovorno lice u pravnom licu izdao PDV racun sa iskazanim PDV-om,svestan da nije obveznik PDV shodno clanu 13. Stav 6.Zakona o PDV i u uslovima kada Ministarstvo finansija u svojim mišljenjima to isto tvrdi, onda bi on morao da taj iskazani PDV plati, a Opština mu ga ne bi platila, jer nije registrovana kao PDV obveznik i placeni PDV nebi imala pravo da vrati. Takom radnjom Izvršni direktor bi Opstini Pljevlja svjesno nanio štetu,i tako počinio krivicno djelo zloupotreba polozaja i nesavjesno obavljanje funkcije na koju ga je Skupstina Opstine imenovala.
