Poslednjih mjeseci potrošači u Pljevljima nemaju priliku da kupe mlijeko pljevaljske Mljekare, koja ne isporučuje dovoljne količine mlijeka prodavnicama. Pljevaljsko mlijeko je najkvalitetnije i jedino na tržištu sa 3,2 mliječne masti. Pljevaljska Mljekara je jedini proizvođač maslaca u Crnoj Gori, koga takođe više nema u prodaji. Zbog nestašice pasterizovanog nevarenog mlijeka koje koristi većina domaćinstava potrebno je otići u trgovinu prije 7 sati kako bi bilo šanse za kupovinu. Tetrapak mlijeka ima u dovoljnim količinama ali dugotrajno mlijeko većini nije omiljeni proizvod. Jedan od razloga nestašice mlijeka je smanjen otkup. U poslednjih pet godina otkup mlijeka na prostoru pljevaljske opštine smanjen je za četvrtinu dok je broj kooperanata umanjen za čak 53 odsto. Na kraju prošle godine, na području opštine Pljevlja svega su 133 kooperanta mjesečno predavala mlijeko za četiri mljekare, piše Dan. Pad broja stanovnika na seoskom području doveo je i do pada broja stočara i gazdinstava koja se bave proizvodnjom mlijeka.
– Primjetno je da je otkup mlijeka u 2021.godini u odnosu na 2015. smanjen sa 2.639.712 litara na 2.002.968 litara, odnosno za 24 odsto. Broj kooperanata se smanjio sa 284 mjesečno na 133, odnosno za 53 odsto. Premije na mlijeko uredno su izmirivane iz opštinskog budžeta i iznosile su 0,03 eura po litru. Poljoprivrednicima je, zbog nepovoljnih uslova za proizvodnju, usled povećanja cijena stočne hrane i drugih troškova (Kovid -19), dodatno isplaćeno po 0,02 eura po litru za mjesece oktobar, novembar i decembar 2021.godine. Iz opštinskog budžeta je za premije iz 2021.godine isplaćeno 60.089 eura redovnih premija i dodatnih 8.514 eura što ukupno iznosi 68.603 eura, odnosno 13 odsto manje u odnosu na 2015.godinu kada je iz opštinskog agrobudžeta, na ime premija za otkupljeno mlijeko isplaćeno 79.192 eura – kaže za Dan Budimir Bajčetić, sekretar Sekretarijata za privredu.
Bajčetić pojašnjava da se smanjenje otkupa mlijeka ne može samo vezivati za smanjenje broja stanovnika, jer je jedan broj stočara odlučio da, zbog bolje zarade, mlijeko koristi samo za proizvodnju sira.
– Zadnjih godina, nakon zaštite pljevaljskog sira i uvođenja premija za preradu mlijeka na gazdinstvu, od strane Ministarstva poljoprivrede, veliki dio proizvođača opredjeljuje se za proizvodnju sira- naglašava Bajčetić i dodaje da je dobro što je jedan broj stočara značajno uvećao proizvodnju pa proizvodnja mlijeka nije doživjela toliki pad koliko je opao broj kooperanata.
– Prosječna godišnja količina predatog mlijeka po kooperantu se u 2021.godini u odnosu na 2015.godinu povećala se za 62 odsto (sa 9.294 litra na 15.060 litara), a razlog je povećanje broja grla po domaćinstvu, povećanje njihove produktivnosti uz savremeniji način rada – naglašava Bajčetić.
Lokalna uprava planirala povećanje premija
U lokalnoj upravi se nadaju da će povećanje premije za otkupljeno mlijeko, kao i uvođenje novih mjera posticaja, dovesti do uvećanja proizvodnje mlijeka i držaoca stoke.
– Budžetom Opštine Pljevlja za 2022.godinu planirano je povećanje premija za mlijeko sa 0,03 €/lit na 0,05 €/litru otkupljenog mlijeka, odnosno ukupni iznos od 105.000 eura. Opština Pljevlja je za 2022.godinu,takođe planirala uvođenje nove mjere za podršku preradi mlijeka na gazdinstvu, u iznosu od 90.000 eura – pojašnjava Budimir Bajčetić za Dan.
