SAOPŠTENJE
Putem državne mjerne stanice „Gagovića imanje“, u Pljevljima su u toku noći i u jutarnjim časovima izmjerene visoke koncentracije sumpor dioksida (SO2) u vazduhu. Naime, koncentracije SO2 su noćas u 23h iznosile 353,5 µg/m3, a sat kasnije 646,3 µg/m3, dok se jutros povećane koncentracije javljaju počev od 6 časova i kreću se u rasponu od 475,3 do 878,5 µg/m3 SO2.
Na ovako visoke vrijednosti SO2 institucije sistema moraju reagovati u skladu sa propisanim Kratkoročnim akcionim planom za Opštinu Pljevlja u slučaju prekoračenja ili rizika od prekoračenja praga upozoravanja za SO21, te skrenuti pažnju građanima i inicirati mjere zaštite.
Napominjemo da se prag upozoravanja za SO2 smatra prekoračenim kada izmjerene srednje satne koncentracije prelaze 500 µg/m3 u roku od tri uzastopna sata.
Trenutne povećane koncentracije prisutne su u toku pet uzastopnih sati, čime je prekoračen prag upozorenja. Kratkoročnim planom su propisane mjere i koraci postupanja od strane mreže nadležnih institucija u ovakvim situacijama, koje između ostalog predviđaju i obavještavanje javnosti u slučaju ponavljanja zagađenja u višesatnom nizu.
Znajući da najveće emisije sumpor-dioksida potiču od procesa sagorijevanja goriva bogatih sumporom, u ovom slučaju lignita koji se sagorijeva u termoelektrani Pljevlja, ista je dužna da o prekoračenju obavjesti mrežne institucije. Prilikom sagorijevanja uglja u termoelektranama oko 95% sumpora se emituje kao sumpor-dioksid, koji je jedan od glavnih razloga za pojavu sekundarnih suspendovanih čestica PM10 i PM2.5, smanjuje vidljivost i utiče na pojavu smoga. Takođe, reaguje sa vodenom parom u atmosferi pri čemu se formira sumporna kiselina, koja se smatra glavnim uzrokom kisjelih kiša, dodatno zagađujući celokupan ekosistem, a posebno zemljište, vode i biljke.
Sumpor-dioksid kod ljudi izaziva brojna respiratorna oboljenja, slabost, kašalj, bronhitis, slabi funkcije pluća i pogoršava kardiovaskularne bolesti. Prema SZO, kontrolisane studije koje uključuju vježbanje astmatičara ukazuju da se promjene u plućnoj funkciji doživljavaju nakon perioda izloženosti SO2 od samo 10 minuta2. Najpogođenije su rizične kategorije stanovništva u koje spadaju starije osobe, trudnice, djeca, kao i osobe sa oboljenjima respiratornog i kardiovaskularnog sistema, zbog čega je hitna reakcija neophodna.
Apelujemo na građane da se brinu o svom zdravlju tako što će svakodnevno pratiti izmjerene koncentracije polutanata u vazduhu na sajtu Agencije za zaštitu prirode i životne sredine, te se na taj način sami informisati i obavljati dnevne aktivnosti kada su koncentracije polutanata u dozvoljenim granicama.
