Projekat »Pejzažna arhitektura srpskih srednjovjekovnih manastira pljevaljskog kraja«, autora Vasa Kneževića, uspješno je okončan.
“Ideja projekta jeste da se kroz naučno-istraživački rad na terenu i kroz istorijske dokumente spozna način i kultura uređenja spoljašnjeg prostora (eksterijera) srpskih manastirskih kompleksa u pljevaljskom kraju, kroz primjere 3 takva manastira: manastir Dovolja u Dovolji, manastir Sv. Arhangela Mihaila u Đurđevića Tari i manastir Sv. Trojice u Pljevljima. Pejzažna arhitektura srednjovjekovnih manastira nije se obrađivala kao zasebna cjelina, već se saznanja iz ove oblasti mogu dobiti kroz šira istraživanja materijalne kulture i stare srpske umjetnosti, ili u okviru proučavanja pojedinih vidova umjetničkog stvaralaštva. Težina problema, a samim tim i djelimičan razlog ovakvog stava, leži u fizičkoj promjenljivosti koju sa sobom nose osnovni pejzažno-arhitektonski elementi. Realno je očekivati da su manastirski kompleksi koji su građeni po posebnim principima isto tako i uređivani. Otkrivanjem i utemeljivanjem principa po kojima su uređivani želio sam da pružim odgovore na pitanje istorijskog kontinuiteta pejzažne arhitekture na našim prostorima. Samim tim pokušao sam da postavim i osnove savremenog pejzažnog uređenja i revitalizacije manastirskih kompleksa, naročito značajno prilikom obnove srednjovjekovnih manastirskih kompleksa” – ističe Knežević.
Područje istraživanja u ovom radu obuhvata prostor Pljevalja i tri srednjovjekovna manastira koji su pripadali srpskoj državi u doba Stefana Nemanje i njegovih naslednika u periodu poznog srednjeg vijeka.
-Manastir Sveta Trojica – srpski srednjovjekovni manastir iz XV vijeka. Nalazi se na 2 km od grada Pljevlja.
-Manastir Dovolja – srpski srednjovjekovni manastir iz XV vijeka, nalazi se u kanjonu rijeke Tare, na oko 45 km od grada Pljevlja.
-Manastir Svetog Arhangela Mihaila – srpski srednjovjekovni manastir iz XV vijeka, nalazi se u kanjonu rijeke Tare u mjestu Đurđevića Tara, na oko 32 km od grada Pljevlja
“Predmetni manastiri su iz istog perioda, ali su u različitom nivou revitalizacije eksterijera (pejzažne arhitekture). Zbog toga sam na osnovu dostupne istorijske literature i terenskog rada izvršio jedan manji naučno-istraživački rad kako bi što približnije utvrdio karakteristike uređenja manastirskih kompleksa, koje su se vrste biljaka sadile i gajile u okviru manastira i kako je vršena uređenost i podjela pojedinih cjelina unutar manastira” – dodaje autor projekta.
Na osnovu svih ovih saznanja autor je izradio pisani dokument, u vidu manjeg priručnika, koji će podijeliti po manastirima i zainteresovanim licima, koja će se baviti obnovom manastirskih kompleksa. U okviru ovog projekta je nabavljen i sadni materijal (cvjetne i žbunaste vrste) za Manastir Sveta Trojica, Manastir Svetog Arhangela Mihaila i Manastir Dubočica, koji je zasađen u proljećnoj sadnji ove godine.
Projekat je finansiran od strane Fonda za zaštitu i ostvarivanje manjinskih prava Crne Gore.
