ĐAČIĆ: Opravdali smo povjerenje građana

Iako smo imali parlamentarne i lokalne izbore, ovo je za nas produktivna godina koju su obilježili veliki građevinski projekti. Jedni su završeni, drugi su u poodmakloj fazi, a ima i višegodišnjih, koji traju. Ukupno, zadovoljan sam jer su i politički i finansijski Pljevlja stabilna opština – kaže sumirajući učinak lokalne uprave proteklih dvanaest mjeseci predsjednik opštine Mirko Đačić.

Među projektima koji su obilježili ovu godinu on ističe uređenje glavne ulice.

– Zamijenjena je kompletna infrastruktura – energetika, elektronika, vodovodna mreža, atmosferska kanalizacija, sanirana je fekalna kanalizacija i postavljene nove instalacije grijanja, nova rasvjeta. Radovi će zastati, po dogovoru sa izvođačem, da bi se sve sleglo. Na proljeće ćemo postaviti potpuno nov asfalt i onda na suvom pijesku polažu se granitne ploče. Koliko uređenje ove ulice znači za grad, govori činjenica da pola vijeka nije bilo ozbiljnijih radova. Nakon toga, zamijenićemo mobilijar i preći na sanaciju fasada. I one su se „zamorile“, potiču čak iz socrealističkog perioda. Koristićemo savremene materijale tako da će centar Pljevalja tokom sljedeće građevinske sezone potpuno promijeniti izgled. Svi radovi, bez fasada, koštaju oko milion eura.

Kada su u pitanju gradske ulice, realizovali smo veliki ugovor u vrijednosti od 300.000 za asfaltiranje. Ove godine asfaltirano je oko 20.000 kvadratnih metara. S obzirom na to da smo i prethodne tri godine sprovodili te aktivnosti, možemo reći da je od oko 130 ulica, koliko ih ima u gradu, 100 ulica asfaltirano. To je naišlo na dobar odziv kod građana jer je infrastruktura bila toliko zapostavljena da se automobilom bilo nemoguće kretati kroz grad. Osim toga, ove godine smo  rekonstruisali negdje oko 2.000 kvadrata trotoara, što je koštalo oko 100.000 eura. Tokom prethodnih nekoliko godina rekonstruisano je oko 14.000 kvadrata trotoara. I ova godina, koja je za nama, bila je obilježena po tri vrlo važna objekta javnog značaja.

Na koje objekte konkretno mislite?

Prije svega na završetak radova na školi na Gukama, investicija koju je realizovala država preko Direkcije javnih radova. Zatim objekat Doma starih, koji je koštao 2,8 miliona, koji je građen sredstvima i opštine i Vlade i međunarodnih partnera. I konačno, krajem maja otvorili smo Dom kulture. Podsjetiću, između 2010. i 2014. godine tadašnje gradske vlasti nijesu bile zainteresovane za radove na tom objektu. Mi smo kroz sedam ponovljenih tenderskih postupaka u komplikovanoj proceduri došli do izvođača radova, sanirali štete koje su nastale u objektu zbog zanemarenosti.

Osim toga, imali smo i neke druge investicije kao što je, recimo, kompletna izgradnja Višegradske ulice u naselju Guke. To je koštalo oko 150.000 eura, a posao je finansirala Direkcija javnih radova. Urađeno je blizu 400 metara kompletne infrastrukture i saobraćajne i instalacije. Radovi na završetku fontane na Trgu 13. jul koštali su 68.000 eura. Nakon požara u prostoru TV Pljevlja obezbijedili smo novi prostor za lokalnog emitera u Akademskom centru, gdje je kroz ugovor sa izvođačem radova ugovoreno 170.000 eura što radova, što opreme za Televiziju i siguran sam da će to biti jedna od najopremljenijih TV kuća u Crnoj Gori.

Projekti o kojima ste govorili realizovani su na gradskom području. Koliko je ulagano u infrastrukturu na seoskom području?

Nijesmo zaboravili selo. Samo ugovor za asfaltiranje seoskih puteva iznosi oko 400.000 eura. Ono po čemu se naša opština ističe jeste izdvajanje u poljoprivredu, godišnje ta brojka uz podršku koju dobijamo iz Ministarstva poljoprivrede iznosi više od 2.300.000 eura. To je direktna pomoć farmerima, a što je rezultiralo da sada imamo po dva-tri proizvođača sira čija je proizvodnja iznad prosjeka u Crnoj Gori pa i regionu.

Kazali ste da ste zadovoljni onim što je urađeno ove godine. Da li postoji nešto čime nijeste zadovoljni?

U oblasti infrastrukture i projekata zbog različitih okolnosti najmanje možemo biti zadovoljni ne sadržajem, već dinamikom realizacije aktivnosti koje se tiču rješavanja ekoloških problema. Tu smo mogli biti brži, ali treba istaći  da je to jedan od najsloženijih procesa ukupno gledano sa aspekta finansija, investicije, struke, organizacije posla, stvaranja uslova da se naprave prvi koraci. O toplifikaciji Pljevalja priča se od 1981. godine kad je prvi blok počeo da radi. Međutim, osim projektne dokumentacije koju je tada izradila firma iz Beograda i koja je po sadržini možda imala određeni kvalitet. Sada je sa aspekta zakona i propisa neupotrebljiva. To je analogna, štampana forma koja je potpuno neprilagodljiva današnjim procedurama i nije bila upotrebljiva. Mi se, zapravo, aktivno od 2016. godine kad smo uradili projekat mini toplane bavimo ovom temom. Istovremeno, sa projektom toplane urađen je i projekat cjevovoda od toplane do centralne energetske stanice i od nje do kotlarnice u Skerlićevoj. Trebalo je vrijeme, da se dokumentacija prilagodi propisima. Onda su se stvari dodatno iskomplikovale nakon što je u oktobru 2017. godine Skupština Crne Gore usvojila Zakon o planiranju prostora i izgradnji objekata. Ali, sve ide na bolje, zadovoljan sam komunikacijom sa Vladom, te ministarstvima ekonomije i održivog razvoja.

Kada očekujete početak radova na izgradnji mini-toplane?

Moramo uraditi sve da radovi počnu u ovoj godini. Direkcija javnih radova proljetos je objavila tender, koji je odmah uspio. To je prva faza vrijedna 3,56 miliona eura, posao je ugovoren sa konzorcijumom koji čini više preduzeća. Kao što sam kazao, zbog novih zakona neke su procedure izmijenjene i treba ih obnoviti.  Ranije je opština izdavala urbanističko-tehničke uslove, ali kako novi zakon kaže da se u ovom slučaju radi o složenom inženjerskom objektu, sada urbanističko- tehničke uslove izdaje Ministarstvo održivog razvoja. Zatim, uveden je elektronski potpis, licence ne izdaje Inženjerska komora nego Ministarstvo održivog razvoja i turizma… Moramo inovirati projektnu dokumentaciju, ali, na sreću, samo u administrativnom smislu, zato što je sami projekat po sadržini dovoljno kvalitetan i tako ocijenjen od svih aktera. Nadam se da ćemo ovih dana dobiti građevinsku dozvolu, kako bi Direkcija javnih radova izvođača radova odmah mogla uvesti u posao. Istovremeno, Direkcija priprema novi tender, drugu fazu mini-toplane, koja podrazumijeva sve radove koje tenderom nije obuhvatila prva faza, zatim centralni cjevovod od pozicije toplane do centralne energetske stanice u gradu i od centralne stanice do kotlarnice u Skerlićevoj. A to je konačni cilj, što prije staviti kotlarnicu u Skerlićevoj ulici van snage, jer je ona najveći zagađivač u gradu. Otvorena ložišta i ova kotlarnica su najveći problemi kad je u pitanju zagađenje vazduha u Pljevljima. Već smo u glavnoj ulici počeli da ugrađujemo infrastrukturu koja je u funkciji toplifikacije grada, imamo sekundarnu mrežu koja sada pokriva 28.000 metara kvadratnih stambenog i poslovnog prostora.

Što će biti u fokusu lokalne uprave naredne godine?

Nastavićemo započeto – radove u glavnoj ulici i toplanu. Takođe, u planovima je izgradnja otvorenog bazena a pokušaćemo da nađemo kredibilnog partnera za izgradnju nove pijace. Riječ je o kvalitetnom prostoru, u centru grada, na kojem od 1945. godine ništa nije rađeno.

Postoji dobra osnova da se nastavi kontinuitet razvoja opštine. Privreda dobro funkcioniše, Rudnik uglja radi stabilno, blok TE takođe. Imamo značajan broj malih i srednjih preduzeća, zatim preduzetnike koji dobro posluju, marljive poljoprivrednike… Da zaključim, aktuelna situacija i naši planovi potvrđuju da ćemo i narednih 12 mjeseci biti aktivni, da ćemo svi biti na istom zadatku – da razvijamo Pljevlja po mjeri Pljevljaka to im dugujemo.

Kažete da to dugujete Pljevljacima, što pod tim podrazumijevate?

Podsjetiću da su između 2010. i 2014. godine lokalnu vlast ovdje činili naši današnji oponenti, SNP i DF. Naš parlament broji 35 odbornika, a 2010. bilo je samo 14 odbornika DPS, a tri odbornika SDP. I to je bila skupštinska manjina tih 17 odbornika. Četiri godine kasnije ta slika se mijenja, DPS osvaja 16 mandata, po jedan mandat osvajaju Bošnjačka stranka i  SDP, odnosno SD. Ovoga proljeća, DPS na osnovu izbornog rezultata dobija 18 odbornika, jednog odbornika ima BS, jednog SD. Ne bih potcijenio ni rezultate izbora na parlamentarnim izborima 2016. godine i odličan rezultat koji smo imali na predsjedničkim izborima 15. aprila. Hoću da kažem da od 2014. godine imamo kontinuitet u obezbjeđenju političke stabilnosti, a ona je uslov svake druge. Ne možemo, ma koliko dobra bila, dobru ekonomsku ili finansijsku strategiju da sprovedemo ako nema političke stabilnosti. A do nje se dolazi odgovornim radom koji građani nagrade povjerenjem koje smo zavrijedili na izborima.

Osim zagađenosti vazduha tokom zimskih mjeseci, veliki ekološki problem predstavljaju i otpadne vode. Što je opština uradila na tom planu?

Postrojenje za prečišćavanje otpadnih voda u investicionom smislu je bio najveći projekat u Pljevljima. Podsjećam, 2015. izgradili smo glavni gradski kolektor, rađen sredstvima Evropske investicione banke, grant vrijedan milion eura. Obuhvaćeni su sve fekalne vode koje produkuje grad, a onda se ušlo u izgradnju postrojenja za prečišćavanje otpadnih voda. To je posao koji je, kad je Crna Gora u pitanju, završen jedino u Nikšiću, Podgorica se tek priprema za realizaciju tog velikog projekta. Naše postrojenje koštalo je 6.000.000 eura od čega je 3,5 miliona bio grant, 2,5 dugoročni kredit kojim je zadužena opština, ali to nije veliki teret zato što je kredit na 20 godina. Postrojenje ćemo ovih dana pustiti u probni rad.

Kako ste zadovoljni finansijskom situacijom u opštini?

Finansijska situacija je sve bolja, ali još nedovoljno dobra i stabilna. Najvažnije je da smo uspjeli da vratimo kredite komercijalnim bankama. Zatekli smo 2014. godine, kad smo tek počeli da radimo 8.000.000 eura kredita, ukupno je bilo 12 kredita. Taj dug je sada svega 570.000 eura. Dospjele obaveze sveli smo na razumnu mjeru, zarade i ostale naknade redovno izmirujemo. Recimo, kad smo počeli da radimo, odbornici nijesu primili zaradu najmanje 12 mjeseci, uvijek se kasnilo sa naknadama za rad mjesnih zajednica ili političkim partijama. Sad se sve te obaveze redovno servisiraju, praktično od prvog do petog za prethodni mjesec. Uspjeli smo da obezbijedimo dovoljno sredstava za realizaciju više investicija. Veliki dio tog posla obavljen je sredstvima lokalne uprave. To su radovi na stadionu, na sportskoj infrastrukturi uoči MOSI, razni manji projekti kao što je trim staza, unapređenje zelenih površina u gradu i tako dalje, sve su to bila sredstva lokalne uprave.

Koliki je poreski dug opštine?

Previsok, to je segment kojim nijesam zadovoljan. Poresku upravu prilikom svih susreta informišemo da opština ima velika potraživanja od kompanije Vektra Jakić, a obaveza je upravo države, Poreske uprave, da naplati koncesione naknade i onda kao ustupljeni prihod usmjeri 70 odsto tih naknada opštini. Nažalost, to se ne dešava, tako da je ukupan dug Vektre Jakić prema opštini Pljevlja 6.000.000 eura. Dug je ogroman, od toga se oko 1,5 miliona odnosi na porez za nepokretnost, a ostatak na koncesije što dospjele, što nedospjele. Ohrabruje činjenica da je ta kompanija nedavno uplatila jednu ratu duga, nešto više od 200.000 eura,  prvi put poslije dugo, dugo vremena.

Pomenuli ste Vektru Jakić, kompaniju koja nema odgovoran odnos prema opštini iz koje crpi značajne resurse. Koliko je dobra saradnja sa ostalim privrednim subjektima u opštini?

U osnovi možemo biti zadovoljni, pogotovo kad je u pitanju Rudnik uglja. Kad je u pitanju EPCG, smatram da prihodi koje opština dobija, oko 700.000 eura godišnje, nijesu dovoljni. Tome u prilog govori činjenica da je praktično Blok jedan Termoelektrane tokom 2017. godine proizveo 56 procenata ukupno proizvedene električne energije u Crnoj Gori. Smatramo da bi opštini moglo pripasti više iz prihoda EPCG i nadam se da će se ta tema naći na dnevnom redu Vlade, EPCG i opštine. Takođe, solidna je saradnja i sa kompanijom Gradir Montenegro, obaveze propisane zakonom i poreske i po osnovu koncesija redovno izmiruju.

Nećemo dozvoliti proslavu događaja koji negiraju Crnu Goru

Opština je otkazala održavanje proslave 100 godina od Podgoričke skupštine. Kako komentarišete reakcije organizatora koje su nakon toga uslijedile?

Prvo, svaki građanin Crne Gore treba da zna da je Crna Gora stara država, da smo dugo čekali da ponovo bude samostalna i da smo 2006. godine uz pravila koja je propisala Evropska unija (da imamo 55 procenata za da bi Crna Gora bila ponovo nezavisna), u demokratskoj i transparentnoj izbornoj proceduri to i uspjeli 21. maja, kada je 55,5 odsto građana Crne Gore glasalo da Crna Gora obnovi samostalnost. Nakon toga u raznim sredinama, pa i u Pljevljima bilo je momenata kada se ili nijesu dovoljno poštovali državni simboli, ili su pojedinci imali problem sa tim da ustanu kad se intonira državna himna Crne Gore, bilo je slučajeva i skrnavljenja državnih simbola, zastave. No, to vrijeme je iza nas. Prošlo je 12 godina, svijest kod ljudi raste i onda odjednom žele omalovažiti Crnu Goru na način što će pod parolom određenih kulturnih dešavanja, kao što se to pokušalo u Pljevljima, obilježavati datume koji su neslavni za crnogorsku istoriju, a Podgorička skupština to jeste. Konkretno, SKC „Patrijarh Varnava“ prvog dana tražio je salu Doma vojske za proslavu crkvenog praznika Svete Petke i tako formulisan zahtjev poslao opštini Pljevlja. Nadležni sekretar je potpisao akt kojim je dao saglasnost za održavanje svečane akademije proslave praznika Svete Petke. Sljedećeg dana preko društvenih mreža i pojedinih portala pozivali su na proslavu Podgoričke skupštine! Na istoj toj akademiji i na istom tom mjestu. Šta su drugo odgovorni ljudi u Pljevljima mogli da urade osim da otkažu ili da povuku saglasnost za održavanje akademije sa takvim sadržajem. Zbog uskraćivanja proslave Mersudin Halilović, jedan od najboljih rukovodilaca opštine Pljevlja u mandatu ove lokalne uprave, koji je roditelj, otac dva ljekara i čovjek na mjestu, bio je izložen medijskoj torturi i takvim uvredama što je školski primjer govora mržnje. Apsolutno smo se solidarisali sa kolegom i ostali vrlo čvrsti u uvjerenju da nikada nećemo dozvoliti da opštinski ili prostor države koji je dat na raspolaganje opštini Pljevlja bude zloupotrijebljen ni tom prilikom ni bilo kojom drugom sljedećom da bi se na tim mjestima proslavljali događaji i datumi koji nijesu primjereni i koji nijesu u skladu sa čuvanjem i Crne Gore i njene državnosti, istorije i tradicije.

Nijesmo odustali od eko-naknada

Da li je opština odustala od eko-naknade koju treba da plaćaju zagađivači?

Nijesmo odustali od eko-naknade. Pozdravljamo namjeru Vlade da finansijski podrži opštine na sjeveru kroz izmjene Zakona o finansiranju lokalne samouprave. Po tom osnovu ćemo biti u plusu 2,2 miliona eura jer ovdje ima veliki broj zaposlenih u Rudniku uglja, u TE koji imaju iznadprosječna primanja. Takođe, ostala privreda, državni organi, prihod koji se sada uvećava ostaće u opštini. Taj iznos će u dobroj mjeri nadomjestiti naš zahtjev za primanja po osnovu eko-naknade, ali u svakom slučaju nećemo odustati zato što se radi o gradu i sredini koja je veoma devastirana u ekološkom smislu.

Nemoguće je upoređivati Pljevlja sa drugim opštinama iako recimo i Podgorica sa KAP-om i Bijela sa gritom imaju problem. Međutim,  Pljevlja, nesumnjivo, imaju najugroženiju životnu sredinu, tako da nemamo ni moralno ni etičko pravo da kao rukovodstvo grada odustanemo od eko-naknada. Pitanje je samo kako ćemo i na koji način doći do rješenja sa Vladom kako bi se velika nepravda, koja je godinama činjena Pljevljima, ispravila. Za posljedicu, na primjer, imamo odliv stanovništva. Na drugoj strani, Pljevlja za državu predstavljaju veoma bitno mjesto. Ovdje se proizvodi više od 50 odsto ukupno proizvedene energije u Crnoj Gori, imamo moćan šumski resurs, moćnu poljoprivredu. Dakle, Pljevlja zaslužuju još razumijevanja, još podrške.

Godišnji prihodi od sira veći od opštinskog budžeta

Nedavno ste saopštili podatak da se u Pljevljima od prodaje sira ostvari prihod koji je jednak godišnjem budžetu opštine?

Da, to sam saopštio na Nacionalnoj konferenciji o ruralnom razvoju i poljoprivredi, kojoj su Pljevlja bila domaćin. Računica pokazuje da sam u pravu. U Pljevljima imamo 8.000 grla muzne stoke i u prosjeku svako grlo daje 16 litara mlijeka dnevno. Ako izuzmemo količinu koju uzimaju mljekare, oko 20.000 litara, ono što se koristi takođe za uzgoj teladi, ostaje količina koja se koristi za proizvodnju sira. Dalje, dnevna proizvodnja mlijeka koja se koristi za proizvodnju sira je 88.000 litara, a sedam litara je potrebno za proizvodnju kilograma sira. Dnevno pljevaljski domaćini proizvode oko 12.571 kilogram ili 12,5 tona. Ako to pomnožimo sa 365 dana i 3,5 eura, koliko prosječno košta kilogram sira, dobija se iznos koji je i veći od budžeta opštine. Mi smo prošle godine prihodovali 12,6 miliona eura, a sabiranjem ovih podataka dobijamo iznos koji prelazi i 15 miliona eura!