Naslovna NVO Da zaživi selo Vrijeme i način prikupljanja pojedinih djelova ljekovitog i aromatičnog bilja

Vrijeme i način prikupljanja pojedinih djelova ljekovitog i aromatičnog bilja

0

KORIJEN (RADIX)

Kod jednogodišnjih biljaka sakuplja se u jesen, a korjen višegodišnjih biljaka u proljeće. Aromatično korjenje bi trebalo samo krpom očistiti, a nearomatične oprati u vodi, isjeći na sitne dijelove i osušiti. Sušenje se može obaviti nizanjem na konac ili rezanjem na tanke listiće na specijalnim mrežama. Suši se na suncu ili nekom vještačkom izvoru toplote. Osušeni korijen se pakuje u kartonske kutije (nearomatične) ili u staklene posude (aromatične). Čuvaju se u suvim i hladnim prostorijama.

STABLO I LISTOVI (HERBA)

Lišće i cijele biljke (herba) treba sakupljati u trenutku kada se na njima pojavi prvi cvijet. Međutim i tu ima izuzetaka. Na primer, list matičnjaka se bere prije cvjetanja, jer su tada listovi najkrupniji i najačeg mirisa. Za branje se koriste makaze ili nož, a za odlaganje papirna ili pamučna ambalaža. Plastične kese nisu preporučljive jer se biljni material u njima zapari, potamni i gubi na vrijednosti. Svi djelovi bi trebalo da budu neuveli i suvi. Tako sakupljeni se rasporede u tankom sloju na čistu hartiju i povremeno se okreću. Na taj način se dobija suva, zelena i zdrava droga. Pakuje se u posebne kutije ili džak od  hartije,etiketira i skladišti.

CVIJET (FLOS)

 Cvjetovi se sakupljaju sa procvjetalih biljaka jer su onda najbolji za fitoterapijske svrhe. Aromatični  cvjetovi se sakupljaju prije izlaska sunca, a nearomatični oko podneva. Sušenje se obavlja u tankom sloju na pak papiru. Nearomatični se pakuju u kartonske kutije, a aromatični cvetovi u staklenke. Osušeni cvjetovi se čuvaju na suvom i hladnom mjestu.

PLOD (FRUCTUS)

Plodovi se beru kad su potpuno zreli ali i tu ima izuzetaka. Tako se šipurak divlje ruže bere kad zarudi, jer kao potpuno zreo može da omekša. Zarudjeli šipurak ima više vitamina od potpuno zrelog, lakše se suši  i  prerađuje.

SJEME (SEMEN) Sjeme se bere potpuno zrelo. Pakuje se u obložene vreće ili kutije, jer većina sjemena zbog   visokog sadržaja masti privlači glodare.

KORA (CORTEX) Kora se skida u rano proljeće kad ima najviše sokova. Skida se samo zdrava, mlada, glatka kora koja nije ispucana, rapava. Sveža kora se sječe na sitnije djelove, suši i pakuje u kese od hartije.

PUPOLJCI Rano u proljeće ili krajem zime beru se pupoljci bora, breze i topole. Suše se na promajnom mjestu i pakuju u kese od hartije.

S obzirom da svaka biljna vrsta, ima sopstveni kalendar branja, tj. najoptimalnije vrijeme sakupljanja s toga se sakupljačima bilja preporučuje korišćenje kalendara branja ljekovitog bilja.Treba imati u vidu da su mjeseci u godini dati kao optimalno vrijeme za sakupljane određene droge, uslovni, što zavisi od klimatskih karakteristika datog perioda.

Optimalno vrijeme od navedenog se može pomjeriti i za više od mjesec dana u zavisnosti od geografskog položaja mikrostaništa, klimatskih  i dr. faktora.

Kalendar branja ljekovitog bilja

Vrijeme sakupljanjaBiljna vrsta
JanuarImela
FebruarImela, pupoljci bora, breze i dr. pupoljci
Martkora hrasta, vrbe i dr. kore, jagorčevina, kopriva, ljubičica, maslačak i dr.
Aprilpirevina, glog, jagorčevina, kopriva, ljubičica, maslačak, oman, rusa, rusomača i dr.
Majbokvica,breza,glog,jagoda,kopriva,kopriva-mrtva,kupina,lipa,maslačak, plućnjak,medveđe grožđe,rastavić,rusa,virak,zova,žalfija i dr.
Junbijeli slez, bokvica, borovnica, breza, divizma, hajdučica, kantarion, kičica, matičnjak, nana,neven,plućnjak,rusomača,rastavić,slez-crni,virak,vranilovka,zova,trava iva,vodopija i dr.
Julbokvica, borovnica, breza, divizma, hajdučka trava, žalfija, kantarion, kim, kupina, lipa, matičnjak, majoran, nana, orah, rastavić, timijan,virak, vranilovka i dr.
Avgustbokvica,borovnica, divizma,vanjsko cvijeće, kantarion, kim, kleka, kopriva, kupina, majoran,rosulja i dr.
septembardivlja ruža, drenjine, hrastova kora, klekinje, mrazovac, plod zove, neven, odoljen, pirevina, zečji trn i dr.
oktobarkleka, kopriva, lincura, korjen maslačka,odoljen,slez bijeli,trnjine,zečji trn,zova,pirevina i dr.
NovembarIđirot,kleka,maslačak,odoljen,zečji trn,zubača i dr.
DecembarImela

Ovo članak je izrađen uz finansijsku podršku Evropske unije i Ministarstva javne uprave Crne Gore. Sadržaj saopštenja  je isključiva odgovornost NVO „Da zaživi selo“ i ni na koji način se ne može smatrati da odražava stavove Evropske unije, Ministarstva javne uprave Crne Gore i FORS Montenegra.